Beëdigde vertaling

ʼn Beëdigde vertaling van ʼn dokument is die wettige ekwivalent van die oorspronklike dokument vir bewysdoeleindes in ʼn hof.

Beëdigde vertalers worddeur die betrokke owerhede aanvaar as bevoeg om vertalings vir amptelike doeleindes te produseer, bv. vir emigrasie of immigrasie, dokumente wat in howe gebruik word, onderwyssertifikate vir studiedoeleindes of werkspermitte.

Die prosedure om ʼn beëdigde vertaler te word, behels die volgende stappe: word getoets (óf deur ʼn beëdigde vertaler met sewe jaar ervaring in die betrokke taalkombinasie óf deur SAVI as deel van ons akkreditasiestelsel), ontvang ʼn sertifikaat in ʼn gespesifiseerde formaat wat deur die toetser uitgereik word indien hy/sy tevrede is met jou vermoë, berei ʼn stel gespesifiseerde dokumente voor vir gebruik in die hof, doen aansoek by die registrateur van die plaaslike afdeling van die hooggeregshof om ʼn datum en verskyn voor ʼn regter om beëdig te word. Jy ontvang dan ʼn sertifikaat van die hof wat aantoon dat jy as ʼn beëdigde vertaler aanvaar word. Dit stel jou in staat om as ʼn beëdigde vertaler te werk en om ʼn stempel te kry wat jy op beëdigde vertalings kan gebruik.

Beswering van mites oor beëdigde vertaling

Daar is dikwels wanbegrip, veral onder nuwelinge tot die professie, dat ʼn mens ʼn beëdigde vertaler moet wees om as ʼn vertaler in Suid-Afrika te werk. Dit is nie waar nie. Beëdigde vertalers doen ʼn spesifieke soort werk en beëdigde vertalings word slegs vir sekere doeleindes vereis.

ʼn Beëdigde vertaling word soms informeel ʼn ‘amptelike vertaling’ of ʼn ‘gesertifiseerde vertaling’ genoem, maar die korrekte term is ‘beëdigde vertaling’.

Deur bloot ʼn dokumente by ʼn polisiestasie, deur ʼn kommissaris van ede of deur ʼn prokureur te laat stempel en onderteken, maak dit nie ʼn beëdigde vertaling nie. ʼn Beëdigde vertaling moet deur ʼn beëdigde vertaler vertaal word (of deur ʼn beëdigde vertaler gesertifiseer word). Selfs ʼn vertaler wat deur SAVI geakkrediteer is, kan nie ʼn beëdigde vertaling lewer tensy hy/sy die proses om ʼn beëdigde vertaler te word voltooi het nie.

Alhoewel beëdigde vertalers hoofsaaklik regsvertaling doen, is nie alle regsvertalers beëdigde vertalers nie. Beëdigde vertalers kan van tyd tot tyd ʼn vertaling deur iemand anders sertifiseer, maar deur dit te stempel en te onderteken, aanvaar die beëdigde vertaler aanspreeklikheid vir die akkuraatheid van die vertaling.

Suid-Afrikaanse beëdigde vertalers hoef nie Suid-Afrikaanse burgers te wees nie, maar hulle moet in die hooggeregshof in Suid-Afrika beëdig word. Beëdigde vertalings wat in Suid-Afrika gedoen word, word in die algemeen internasionaal aanvaar. ʼn Suid-Afrikaanse beëdigde vertaler salnie noodwendig as ʼn beëdigde vertaler buite Suid-Afrika kan werk nie, maar moet bepaal wat die plaaslike vereistes is.

Hoe om ʼn beëdigde vertaler van ʼn gewone vertaler te onderskei:

  • ʼn Beëdigde vertaler sal vra om eers die oorspronklike dokumente of gesertifiseerde afskrifte van die oorspronklike dokumente te sien. ʼn Gewone vertaler sal weergawes van die oorspronklike dokumente per faks of e-pos aanvaar.
  • ʼn Beëdigde vertaler sal die vertaling op sigkopie verskaf. ʼn Gewone vertaler kan die vertaling faks of e-pos, of net ʼn elektroniese afskrif verskaf.
  • ʼn Beëdigde vertaler sal ʼn amptelike stempel op elke bladsy van die vertaling aanbring. ʼn Gewone vertaler sal waarskynlik glad nie die vertaling stempel nie.
  • ʼn Beëdigde vertaler sal op elke bladsy van die vertaling sertifiseer dat dit ʼn ‘ware vertaling van die oorspronklike’ is en sal ʼn datum en handtekening op elke bladsy aanbring. ʼn Gewone vertaler kan moontlik ʼn verklaring en ʼn handtekening op ʼn afsonderlike bladsy gee, indien enigsins.
  • ʼn Beëdigde vertaler sal slegs ná uiters noukeurige kontrolering sy/haar stempel en handtekening op ʼn vertaling aanbring wat deur iemand anders gedoen is. ʼn Gewone vertaler sal dalk bereid wees om ʼn vertaling te sertifiseer wat deur iemand anders gedoen is op grond van die ander persoon se reputasie of sonder om die vertaling noukeurig na te gaan.

Vooruitsigte vir beëdigde vertalers

Die mark vir beëdigde vertalers is beperk. Staatsdepartemente vereis beëdigde vertalings van sertifikate (geboorte, dood, huwelik, egskeiding, ens.) wanneer migrante geassesseer word of uitsprake oor dispute tussen plaaslike en buitelandse maatskappye gedoen word. Howe kan beëdigde vertalings vir verskeie doeleindes vereis. Beëdigde vertalings van testamente word vir die afhandeling van boedels vereis.

Die verantwoordelikheid vir die aanstelling van ʼn beëdigde vertaler berus gewoonlik by die individuele persone betrokke, en nie by die departemente of howe wat die vertaling vereis nie. ʼn Vryskut- beëdigde vertaler se kliënte is dus gewoonlik privaat individue met eenmalige vertaalbehoeftes.

Hoe om ʼn beëdigde vertaler te word

Vernaamste eienskappe van beëdigde vertalers

Benewens die eienskappe van gewone vertalers, beskik alle goeie beëdigde vertalers ook oor die volgende eienskappe:

  • Kennis van die Suid-Afrikaanse regstelsel
  • Kennis van die regstelsels van lande waar die ander tale waarin hulle werk, gebruik word
  • Noulettende aandag aan detail
  • Eerlikheid en integriteit

Voorbereiding om ʼn beëdigde vertaler te word

Die SAVI-gids oor beëdigde vertaling is te koop aan sowel lede as nielede. Aspirant- beëdigde vertalers kan met SAVI skakel om bestaande beëdigde vertalers vir mentorskap te vind. SAVI bied ook akkreditasie vir beëdigde vertalers wat deur die Suid-Afrikaanse hooggeregshof erken word.

Sowel Suid-Afrikaanse as nie-Suid-Afrikaanse burgers mag beëdigde vertalers word. Die beëdigingseremonie moet in die Suid-Afrikaans hooggeregshof plaasvind.

ʼn Beëdigde vertaler word vir ʼn spesifieke taalkombinasie beëdig. ʼn Vertaler wat vir Engels-Frans beëdig is, is nie noodwendig ook vir Frans-Engels beëdig nie. Vertalers wat beëdigde vertaling in albei rigtings wil doen, moet afsonderlik vir elke taalkombinasie getoets en beëdig word.

Hou in gedagte dat alhoewel talle lande beëdigde vertalers het, almal hulle eie regulasies het, en Suid-Afrikaanse beëdigde vertalers word nie noodwendig in alle lande erken nie.

Beëdigde vertaling versus gewone vertaling

Die strategie wat vir beëdigde vertaling gebruik word, verskil van dié vir algemene vertaling. Algemene vertalings het ʼn sterk kommunikatiewe funksie, en die vertaler moet die teks meer toeganklik vir die leser maak. By beëdigde vertaling moet die vertaler egter nie poog om die brondokument te verbeter of om dit vir ʼn spesifieke gehoor aan te pas nie.

Aangesien ʼn beëdigde vertaling vir regsdoeleindes gedoen word, moet die vertaling duidelik as dieselfde dokument herken kan word, met al die inligting van die oorspronklike, selfs al blyk sommige inligting onnodig of herhalend te wees. Beëdigde vertalers aanvaar dat elke woord en elke nuanse ʼn doel het, en reproduseer die inhoud, elke handtekening en elke stempel op die manier waarop dit op die oorspronklike verskyn.

Soorte dokumente wat deur ʼn beëdigde vertaler vertaal moet word 

Die lys hieronder toon voorbeelde van die soorte dokumente wat beëdigde vertalers vertaal. Dit is slegs ʼn paar voorbeelde, maar illustreer die verskeidenheid werk wat ʼn beëdigde vertaler moet hanteer.

  • Geboortesertifikate
  • Doodsertifikate
  • Testamente
  • Huweliksertifikate
  • Egskeidingsbevele
  • Onderwyssertifikate
  • Kontrakte
  • Maatskappystatute
  • Patente
  • Grondwette
  • Beëdigde verklarings
  • Forensiese verslae
  • Mediese verslae